مواد پلاستیکی و ناباروری
شهرنشینی و صنعتی شدن جوامع مدرن بدون شک منجر به تخریب و آلودگی محیط زیست شده است و تهدیدهای بیشتری برای سلامت انسان به همراه داشته است.
افراد روزانه در معرض انواع گسترده ای از مواد شیمیایی مدرن مانند فتالات ها، بیسفنول-A (BPA) تریکلوزان (TCS) پارابن ها و بسیاری دیگر هستند که همگی به عنوان مواد شیمیایی مختل کننده غدد درون ریز (EDCs) شناخته می شوند و متاسفانه این گروه از مواد شیمیایی، موادی هستند که در انواع محصولات مورد استفاده روزانه یافت میشوند که با سیستمهای هورمونی درونزا در سطوح مختلف تداخل دارند و در نتیجه اثرات نامطلوبی بر سلامتی و باروری در زنان و مردان دارند.
Bisphenol-A یکی از مواد شیمیایی مختل کننده غدد درون ریز است و سالهای زیادی است که از این عنصر شیمیایی در ظروف پلاستیکی، بطریهای آب و داخل قوطیها استفاده میشود، نتایج بررسیها نشان میدهد که وجود این ماده در بدن منجر به بروز مشکلات بسیاری میشود که سقط جنین، کاهش تعداد اسپرم و تاثیر این ماده بر سن بلوغ از عوارض این ماده شیمیایی است.
به نظر می رسد که BPA تمایل زیادی به گیرنده های استروژن دارد و بنابراین رفتار تقلید کننده استروژن از خود نشان می دهد. این نشان می دهد که چنین ترکیب شیمیایی می تواند به طور بالقوه عملکرد استروژن را برانگیزد و با ایجاد اختلال در محور هیپوفیز-گناد هیپوتالاموس، به پاتوژنز بیماری های مختلف دستگاه تناسلی زنان کمک کند. علاوه بر این، BPA توانایی مهار عملکرد آندروژن را با اتصال گیرنده های آندروژن دارد.
به دلیل سمیت تولید مثلی، استفاده از BPA در چند سال گذشته در سطح جهانی محدود شده است. در عوض، برخی از آنالوگ های BPA در بطری های نوزاد، بسته بندی شیر خشک نوزادان و سایر مواد پلاستیکی معرفی شدند. بیسفنول S (BPS)؛ بیس (4- هیدروکسی فنیل سولفون) و بیسفنول F (BPF)؛ 4،4'-دی هیدروکسی دی فنیل متان) دو مورد از رایج ترین آنالوگ های BPA هستند. بنابراین، به نظر می رسد توجه بیشتر به اصلاح سبک زندگی برای پیشگیری از بیماری های مختلف ضروری است.